ياداشتي در بزرگداشت فقيه عاليقدر آيت الله منتظری
|
|
|
آیت الله حسينعلي منتظري به عنوان يکي از شخصيت هاي ديني و سياسي ايران معاصر روزگذشته دار فاني را وداع گفت. مرحوم ايت الله منتظري در سال ۱۳۰۱ از مادر زاده شد و در طي ۸۷ سال زندگي همراه با فداکاري، رنج، زندان، حصر، بي مهري و تلاش خويش؛ اثرات ماندگاری در حوزه های مختلف ديني و فقهي، فرهنگي ، ملي، سياسي و انساني بر جای گذاشت.
عکس از احسان هوشمند
مرحوم ايت الله منتظري بخش زيادي از عمر خود را وقف مبارزه با استبداد نمود.از سال ۱۳۴۰ تا پيروزي انقلاب در سال۱۳۵۷ بي وقفه در زندان يا تبعيد بود. بخشي ازدوران طولاني رنج زندان نيز همراه با فرزندش مرحوم محمد منتظري طي شد.پس از پيروزي انقلاب،در مجلس خبرگان به عنوان جانشين ايت الله خميني برگزيده شدوپس از ايت الله طالقاني مدتي عهده دار امامت نماز جمعه تهران بود. مرحوم ايت الله منتظري به دلايلي از جمله مخالفت جدي با اعدام هاي بي رويه دهه شصت و نيز وضعيت زندان ها،استمرار جنگ و ...مورد بي مهري قرار گرفت و فشارهاي سختي را متحمل شد و در نهايت با استعفاي ايشان از قائم مقامي رهبري زندگي ايشان وارد مرحله تازه اي شد. پس از فوت آیت الله خميني، فشارها بر ايت الله منتظري تشديد شد. حصر خانگي، حملات نيروهاي معلوم ونامعلوم به بيت ايشان، دستگيري اعضاي خانواده و ... از جمله ي اين تضييقات وفشارهابود.هر چند تمامي اين فشارها و رنج ها موجب نشد تا ايشان ذره اي از مواضع خود کوتاه ايد.
آیت الله منتظری به دلايل گوناگوني يکي از مهمترين شخصيت ها و نخبگان ايران معاصر به شمار مي رود.
1- در حوزه فقاهت ايت الله منتظري را بايد از نسل نوين مجتهدان و مراجعي دانست که دغدغه عصر و زمان خود را داشت.با مسائل زمان خود عميقا مواجهه داشت و براي اين دست از موضوعات نيز با فتواي تازه و بي سابقه خود منشا شکل گيري نگرش ها و رويکرد هاي نويني در فقه گرديد.هر چند بايد ايت الله منتظري را يکي از پيشگامان طرح نظريه ولايت فقيه دانست اما گذر زمان نشان داد قصد و منظور وي از ولايت فقيه نه حاکميت مطلقه و بي قيد و شرط يک فقيه بر تمام شئون سياسي،فرهنگي و اجتماعي است. بلکه ولي فقيه مورد نظر ايشان تنها ناظري است بر مسائل جاري کشور!همچنين از همين منظر فتاواي بيشمار ايشان در باره حرمت حقوق دگرانديشان نشان از هم وغم ايشان براي بسط ازادي هاي سياسي و مدني داشت.امري که تاپيش از اقاي منتظري کمتر سابقه اي در ميان فقهاي شيعه داشته است.فتواي ايشان در خصوص حقوق بهائيان نمونه اي از نواوري و در عين حال مواضع شجاعانه ايشان است. کمتر فقيهي در سده معاصر با چنين جسارتي در باره حقوق بهاييان و ساير جريان هاي عقيدتي اعلام موضع کرده است.اثار متعدد فقهي ايشان اينک يکي از منابع جدي در حوزه علوم حوزوي به ويژه فقه و اصول به شمار مي رود.
2- آیت الله منتظري گذشته از برجستگي فقهاتي و نوآوري هاي گوناگون در اين حوزه ،از مناظر گوناگون ديگري نيز داراي برجستگي هاي بي بديلي بود.صداقت همراه با شجاعت ايشان،تجربه زندان هاي طولاني و شکنجه هاي سنگين در رژيم گذشته و تعامل ازاد و بي قيد و شرط با دگرانديشان موجب شده بود همواره نسبت به حقوق اساسي ملت به ويژه ازادي هاي مدني و سياسي حساس باشند. شايد بسياري از زندانيان دهه شصت فراموش نکرده باشند که ايت الله منتظري براي نظارت بر زندان هاي آن دوران و با کمک برخي از نزديکان و دوستان خود ، در قالب زنداني از وضعيت زندان ها و زندانيان باخبر مي شدو اين هشياري ايشان موجب کاهش رنج و الام زندانيان سياسي در ان دوران مي گرديد. مقاومت ايت الله منتظري در برابر موج گسترده اعدام هاي دهه شصت بر کمتر کسي پوشيده است.در ان دوران به جز ايشان و تعداد محدودي از نخبگان کمتر کسي جسارت و جرات چنين مقاومت و اعتراضي داشت،بلکه بسياري از نخبگان سياسي و شخصيت هاي حکومتي يا با اين وضعيت همراه شده يا سکوت پيشه کردند. انتشار خاطرات ايت الله منتظري با ارايه اسناد و مدارک مختلف بخشي از ابعاد پنهان اين ماجراي غم انگيز را به تصوير مي کشد.بي گمان خاطرات ايشان يکي از مستند ترين و دقيق ترين گزارش هاي موجود در اين خصوص مي باشد.البته خاطرات منتشر شده ايشان براي اگاهي از بسياري از رويدادهاي چهار دهه اخير کشور حايز اهميت مي باشد.
3- توجه به حقوق پيروان مذاهب ديگر و به ويژه اهل سنت در ايران يکي ديگر از مشخصه هاي تلاش اين فقيه برجسته مي باشد. اعلام هفته ا ي به نام هفته وحدت در جمهوري اسلامي از طرف ايشان نه براي تشريفات! بلکه نشاني از عمق دغدغه هاي ايت الله بود.حضور ايشان در دوران تبعيد در شهر سقز موجب شده بود شناخت ايشان از اهل سنت منحصر و محدود به منابع و اثار مکتوب يا گزارش هاي شفاهي نباشد.تلاش ايشان براي نزديک کردن ديدگاه هاي شيعه و سني و در عين حال حفظ حقوق سني مذهبان مسلمان از اين رويکرد قابل تامل است.
4- همراهي آیت الله منتظري با حرکت عظيم و مردمي جنبش سبز نقطه عطف ديگري در مبارزات ملت ايران محسوب مي شود.مرحوم ايت الله منتظري در شش ماه گذشته با تمام وجود و عليرغم کهولت سن از اين جنبش و خواسته هاي دموکراتيک،مسالمت آميز و فراگير ان حمايت کرد.فتاوي بديع ايشان در باره ولايت فقيه،امر به معروف و ديگر مواضع ايشان پشتوانه اي براي اين جنبش محسوب مي شد.
در گذشت اين فقيه آراسته به معنويت،اخلاق ،مردم داري و اخلاص براي مردم ايران ضايعه اي جبران ناپذير است. بي گمان ملت حق شناس ايران با حضور سبز،ميليوني و يکپارچه خود در مراسم تدفين وترحيم اين فقيه ارزشمند بار ديگر با ارمانهاي سبز مرحوم ایت الله منتظری تجديد ميثاق خواهد کرد.
ارسال به شبکههای اجتماعی
